STEM

STEM; çocuklarda problem çözme, eleştirel düşünme, yaratıcılık, sorgulama gibi becerilerin gelişmesine katkı sağlar.

ETKİNLİĞİN UYGULANACAĞI YER
Açık Alan (Orman, park, bahçe vb.)

ETKİNLİK AKIŞI
STEM ETKİNLİĞİEVİME EN YAKIN AĞACI TANIYORUM

Etkinliğe başlarken çocuğunuza aşağıdaki soruları sorarak giriş yapın.

  • Daha önce bir ormana gittiniz mi? Nasıl bir yerdi?
  • Sizce ormandaki ağaçlar birbirleriyle konuşuyor olabilir mi? Bunu nasıl yapabilirler?
  • Bildiğiniz ağaç isimleri var mı?
  • Bir ağacın dalında, gövdesinde ve altında hangi canlılar yaşıyor olabilir? Hangi canlılar ağacı yuva olarak kullanıyor?
  • Sizce bir ağaç en fazla ne kadar büyük (uzun, geniş) olabilir?
  • Sizce bir ağaç en fazla kaç yaşında olabilir?
  • Ağaçlar ne yapar? Bize ve doğaya neler verir? (Hem insanlar hem de canlılar için gölge sağlar. Şehirleri serin tutar. Havayı temizler. Havayı kirleten gazları emer, yaprakları havadaki tozları tutar. Kökleri ile toprağı tutarak, erozyonu yani toprak kaybını önler. Mevsimleri haber verir. Besin üretir.)
  • Hangi canlılar ağaçtan besin sağlıyor?

Yanıtlarını aldıktan sonra çocuğunuza birlikte bulunduğunuz alandaki canlı varlıkları inceleyeceğinizi söyleyin. Çocuğunuzun çevredeki bir ağacı seçerek ağacın etrafına oturmasını isteyin. Çocuğunuza yeterli zaman tanıyarak ağacı gözlemlemesini isteyin. Yönlendirmek için sırayla aşağıdaki soruları sorun.

  • Gözlerimizi kapatalım. Derin derin nefesler alalım.
  • Nasıl bir yerde oturuyorsun? Oturduğun yeri hissetmeye çalış.
  • Hangi sesleri duyuyorsun? Sesler nereden geliyor? Bu sesler nelere ait olabilir?
  • Şimdi gözlerimizi açalım. Sessizce ağacı izleyelim. Neler görüyorsun?
  • Ağaca dokun. Nasıl bir dokusu var?
  • Kokla. Nasıl bir kokusu var?
  • Nasıl bir ağaç? Dik mi, geniş mi? Uzaktan baktığında neye benziyor?
  • Ağacın gövdesini oluşturan kabuğa bak. Düz mü, pürüzlü mü, çatlaklar var mı? Rengi ne? Ne kadar kalın?
  • Şimdi biraz yukarı doğru bakalım… Ağacın dalları nasıl? Kalın mı, uzun mu, çok mu? Dallarında neler var?
  • Ağaçta tomurcuk var mı?
  • Şimdi yapraklarına bakalım. Yaprakların şekli, genişliği, rengi nasıl? Kalın mı? Sapları var mı? Elinizi sürdüğünüzde yüzeyi nasıl hissettiriyor?
  • Ağaçta, dal ve yaprakların dışında neler var? Çiçek, tohum, meyve var mı?
  • Peki, şimdi toprağa sıkı sıkı sarılan ve toprağı koruyan kökleri hayal edelim. Nereye kadar gidiyor olabilir? Ağacınızın köklerinin şeklinin nasıl olduğunu düşünüyorsun? Neden?
  • Sence ağacın üzerinde, çevresinde yaşayan canlılar var mıdır? Mesela bitkiler, yosunlar, böcekler, tırtıllar, kuşlar…

Çocuğunuza gözlemlediği ağaçların isimlerini ve türlerini tanıtın. Ağaçların farklı ayırt edici özellikler taşıdıklarını keşfetmesini sağlayın. Daha önce gözlemlediği farklı ağaç türleri hakkında hatırladıklarını da sorabilirsiniz. Daha sonra çocuğunuza aşağıdaki soruları sorabilirsiniz:

  • Bu ağaç seni duyuyor olsaydı ona ne söylemek isterdin?
  • Peki, ağaç, ormana gelen ziyaretçilerine yani bize ne söylüyor? Onu duyuyor musun?

Çocuğunuzdan gözlem defterine gözlemlediği ağacın resmini çizmesini isteyin. Ağacın yapraklarını ve ağacın genel görünümünü resimle ifade edebilir. Etkinlik alanında yere dökülmüş ağaç yaprakları, dal parçaları ya da ağaç kabukları varsa çocuğunuzla birlikte bir miktar toplayın. Evinize döndüğünüzde çocuğunuzdan topladığınız bu malzemeleri, boya kalemleri ve yapıştırıcı kullanarak gözlemlediği ağaçları resim kâğıdına resmetmelerini isteyin.

DEĞERLENDİRME SORULARI

  • Ağaçların çevresinde hangi canlı ve cansız varlıklar vardı?
  • Gözlemlediğiniz ağaçların benzer ve farklı noktaları nelerdi? Farklı türlerdeki ağaçları nasıl ayırt ettiniz?
  • Ağaçla konuşurken nasıl hissettiniz?
  • Mutlu oldunuz mu? Ağacın da mutlu olması için neler yapabiliriz?
  • Bugün gözlemlediğiniz canlıları evinizin bahçesinde ya da başka bir yerde gördünüz mü?

MATERYALLER
Gözlem kutusu ya da büyüteç, yere dökülmüş ağaç yaprakları, dal parçaları ya da ağaç kabukları, resim kâğıdı, yapıştırıcı, boya kalemi, gözlem defteri, kalem

SÖZCÜKLER
Orman, ağaç, dal, gövde, bitki, hayvan, yosun, böcek

KAVRAMLAR
Sert-yumuşak, kaygan-pütürlü, kokulu-kokusuz

ETKİNLİĞİN UYGULANACAĞI YER
Açık Alan (Orman, park, bahçe vb.)

ETKİNLİK AKIŞI
STEM ETKİNLİĞİ“TOPRAK NASIL OLUŞUR
Birkaç adet yumuşak taş parçası maşa ile tutularak, beş dakika süre ile ateşe tutulur. Isıtılmış taş soğuk suya atılır ve küçük parçalara ayrılışı gösterilir. Çocuklara aşağıdaki sorular sorulur ve gözlemlerini ifade etmeleri sağlanır.

Kaya nasıl parçalandı?
Boyutunda bir değişiklik oldu mu?
Renginde bir değişiklik oldu mu?

DEĞERLENDİRME SORULARI

  • Toprak nasıl oluşur?
  • Deneyde neler yaptık?

MATERYALLER
Birkaç adet yumuşak taş parçası, maşa, ocak

SÖZCÜKLER
Toprak ,taş

KAVRAMLAR
Sıcak-soğuk

ETKİNLİĞİN UYGULANACAĞI YER
Kapalı Alan

ETKİNLİK AKIŞI
STEM ETKİNLİĞİTOPRAKTAKİ SAYILAR
Kum teknesinin içine biraz toprak yayın. Çocuğunuzun önüne sayı görselleri koyun ve görsellere bakarak toprağın üzerine sayıları yazmasını isteyin. Sayıları yazarken parmağını kullandığı gibi kalem, ince ve kalın fırça, ahşap çubuklar, sopalar, çatal, kaşık vb. materyaller kullanabilirsiniz. Çocuğunuzun yazdığı sayıları yazılış yönüne uygun yazma becerilerini desteklemek için yönlendirmeler yapabilirsiniz.

DEĞERLENDİRME SORULARI

MATERYALLER
Kum teknesi, toprak,  kalem, ince ve kalın fırça, ahşap çubuklar, sopalar, çatal, kaşık

SÖZCÜKLER
Toprak, sayı, yazmak, yazılış yönü

KAVRAMLAR
Sayılar

ETKİNLİĞİN UYGULANACAĞI YER
Kapalı Alan / Açık Alan (Orman, park, bahçe vb.)

ETKİNLİK AKIŞI
STEM ETKİNLİĞİTORTU KAVANOZU
İlk olarak, çocuğunuzun bahçede dolaşmasını ve kavanozuna koymak için çeşitli malzemeler toplamasını sağlayın. Bu malzemeleri topladıktan sonra evinize dönün ve malzemeleri karıştırın. Daha sonra 3/4 ü su dolu olan kavanozun içine bu malzemeleri dökün ve kapağı kapatarak sallayın.  Kavanozu güneşli bir yere koyun ve katmanların oluşmaya başladığını izleyin. Oluşan katmanlarla ilgili çocuğunuzla sohbet ederek etkinliği sonlandırın.

DEĞERLENDİRME SORULARI

  • Katman ne demek?
  • Katmanları oluşturmak için hangi malzemeleri kullandın?
  • Başka hangi malzemeleri kullanabilirdik?
  • Kaç tane katman oluştu?
  • Bu etkinlikte seni en çok heyecanlandıran şey neydi?

MATERYALLER
Çeşitli kir, toprak, bitki maddesi, kum vb., büyük bir kavanoz, büyüteç

SÖZCÜKLER
Katman, tortu, kavanoz, su

KAVRAMLAR
Kirli- temiz